کمتر از ۶ ساعت در شب میخوابید؟ این خطرات در انتظار سلامت شما
خواب کافی یکی از پایههای اصلی سلامت است. کمتر از ۶ ساعت خواب شبانه میتواند زنجیرهای از آسیبها را در بدن فعال کند؛ از قلب و متابولیسم گرفته تا مغز و سیستم ایمنی. متخصصان توصیه میکنند بزرگسالان بهطور منظم ۷ تا ۸ ساعت خواب باکیفیت داشته باشند و خواب را همانقدر جدی بگیرند که تغذیه و ورزش را.
به گزارش سایت جنایی، الهه جعفرزاده: در دنیای پرسرعت امروز، کمخوابی برای بسیاری از افراد به یک وضعیت «عادی» تبدیل شده است؛ شببیداری، کار زیاد، استفاده مداوم از موبایل و شبکههای اجتماعی باعث شده خواب به اولین قربانی سبک زندگی مدرن تبدیل شود. اما پژوهشهای علمی هشدار میدهند که خواب کمتر از ۶ ساعت در شب، فقط خستگی روز بعد نیست؛ بلکه میتواند بهطور جدی سلامت جسم و روان را تهدید کند و خطر ابتلا به بیماریهای مزمن را افزایش دهد.
قلب و عروق؛ اولین سیستم آسیبپذیر
یکی از اولین سیستمهایی که از کمخوابی آسیب میبیند، قلب و عروق است. خواب ناکافی باعث افزایش هورمونهای استرس مانند کورتیزول میشود؛ وضعیتی که میتواند فشار خون را بالا ببرد و دیواره رگها را تحت فشار قرار دهد. مطالعات طولانیمدت نشان دادهاند افرادی که بهطور مزمن کمتر از ۶ ساعت میخوابند، بیشتر در معرض بیماری قلبی، سکته مغزی و آریتمی قرار دارند.
در واقع، خواب شبانه فرصتی است که بدن فشارهای روزانه را «بازنشانی» میکند؛ وقتی این زمان کوتاه شود، آسیبها انباشته میشوند.
کمتر از ۶ ساعت در شب میخوابید؟ این خطرات در انتظار سلامت شما
متابولیسم و وزن؛ بههمریختگی هورمونی
کمخوابی تأثیر مستقیمی بر هورمونهای تنظیمکننده اشتها دارد. کاهش خواب باعث افزایش هورمون گرسنگی (گرلین) و کاهش هورمون سیری (لپتین) میشود؛ ترکیبی که میل به غذاهای پرکالری و شیرین را بالا میبرد. به همین دلیل، پژوهشها بین خواب کم و چاقی، دیابت نوع ۲ و مقاومت به انسولین ارتباط معنادار پیدا کردهاند.
بدن در شرایط کمخوابی، قند خون را نیز سختتر تنظیم میکند؛ حتی در افرادی که رژیم غذایی سالم دارند.
مغز و روان؛ افت تمرکز تا افسردگی
خواب کمتر از ۶ ساعت بهطور مستقیم عملکرد مغز را مختل میکند. کاهش تمرکز، ضعف حافظه، کندی تصمیمگیری و افزایش خطاهای شناختی از پیامدهای شایع کمخوابی هستند. در سطح روانی نیز، خواب ناکافی با افزایش اضطراب، تحریکپذیری و خطر افسردگی همراه است.
مطالعات نشان میدهند مغز در طول خواب، اطلاعات را پردازش و حافظه را تثبیت میکند. وقتی این مرحله کوتاه شود، مغز عملاً فرصت «مرتبسازی» خود را از دست میدهد.
کمتر از ۶ ساعت در شب میخوابید؟ این خطرات در انتظار سلامت شما
سیستم ایمنی؛ بدن بیدفاعتر میشود
خواب نقش کلیدی در تقویت سیستم ایمنی دارد. افراد کمخواب بیشتر در معرض عفونتها، سرماخوردگی و بیماریهای ویروسی قرار میگیرند و حتی پاسخ بدن آنها به واکسنها ضعیفتر است. پژوهشگران معتقدند کمخوابی مزمن باعث افزایش التهاب در بدن میشود؛ التهابی که میتواند زمینهساز بیماریهای مزمن و حتی برخی سرطانها باشد.
مرگ زودرس؛ زنگ خطر نهایی
بررسیهای جمعیتی نشان دادهاند افرادی که بهطور مداوم کمتر از ۶ ساعت در شب میخوابند، ریسک مرگ زودرس بالاتری نسبت به افرادی با خواب ۷ تا ۸ ساعت دارند. این خطر زمانی بیشتر میشود که کمخوابی با استرس، کمتحرکی یا تغذیه ناسالم همراه باشد.